admin

ВИКИ СЕМИНАР ЗА НАСТАВНИЦИ

by

Здружението за умножување на слободни содржини ГЛАМ Македонија од Скопје во деновите на 15 март (четврток) и 17 март (сабота) 2018 година организира „Вики семинари за наставници“ со работилница. Семинарите ќе се одржат во „Јавна соба“, со почеток од 10 часот, и во сабота со почеток од 17 часот.
Ве покануваме да земете учество. Во прилог следува програмата.
10:00 – 10:15 – Пристигнување на учесниците и регистрација
10:15 – 10:30 – „Вовед во Википедија и останатите сестрински проекти“, предавач: Снежана Штрковска
10:30 – 11:15 – Воведен курс за уредување на Википедија, предавач: Никола Стојаноски
11:15 – 11:35 – Пауза за кафе и освежување
11:35 – 13:55 – Заедничко уредување (hands-on) под водство на искусни Википедијанци, членови на ГЛАМ Македонија
14:00 – 14:15 – Затворање и доделување на сертификатите
* За присутните наставници се обезбедени печатени брошури „Како професорите предаваат со Википедија “, сертификати за помината обука, пенкало и нотес.
** Понесете лап топ со себе. Постои можност за неколкумина од учесниците да се обезбеди лап топ за работа на семинарот, но само со претходна најава.
Бројот на места е ограничен.
За пријавување и информации, испратете мејл на glammacedonia@gmail.com

Фондација Викимедија

by

Фондацијата Викимедија е непрофитна организација која ги поддржува Википедија и другите мрежни места за слободен пристап до знаење, како и ја промовира и се залага за идејата за слободно знаење и пристап до информации за сите. Тоа се постигнува преку овозможувањето на Википедија како брзо, безбедно и достапно место, бранејќи ги Википедија и нејзините корисници-волонтери од правни закани. Фондацијата гради нови алатки за полесно да се чита, уредува и споделува знаењето од сите нејизни проекти, но и вложува напори при поддржување на заедниците на корисници и уредувачи.

Исто така, Википедија се труди да ги намали бариерите до пристапот на информации, така што нејзината визија е сите да можат лесно да го споделат знаењето. Фондацијата има свои ограноци и кориснички групи во различни држави во светот. Викимедија МКД е една од корисничките групи или здрженија на граѓани кои ги посветиле своите ресурси и напори кон постигнувањето на целите на оваа глобална организација.

Најпопуларно мрежно место, или проект, е Википедија. Сепак, сестринските проекти на Википедија се повеќебројни. Заклучно со 2018 година следниве повеќејазични проекти се во функција:

Википедија е проект кој создава слободна енциклопедија на сите јазици во светот. Скоро секој кој има пристап до Интернет може да ја чита, уредува и споделува содржината на енцклопедијата. Содржината што се објавува е подржана со соодветни извори и се тежнее да се наведе неутрална гледна точка на темите. Првата јазична верзија на Википедија била на англиски јазик и истата била покрената во јануари 2001 година. Денес има над 40 милиони статии напишани на 293 јазици, меѓу кои и македонскиот.

Викиречник е проект кој создава речник кој е достапен за читателите. Секој проект на својот избран јазик тежнее да ги дефинира сите зборови во сите јазици. Викиречник, за разлика од обичен речник, тежнее да биде поопфатен дефинирајќи семантички значења, преводи, изведенки, изговор, потекло, форми и цитати. Овој проект запонал во 2002 година, достапен е на 170 јазици, меѓу кои и македонски.

Викицитат е проект чија главна цел е да собере цитати од познати луѓе, од различни книги и говори, цитати од филмови или каков било друг интелектуално интересен формат. Исто така во Викицитат се вклучени поговорки и слогани. Проектот започнал во јули 2003 година и е достапен на 89 јазика.

 

Викикниги е проект кој тежнее да содаде колекција на слободни електронски книги, вклучително учебници, јазични учебници, упатства и друг вид на печатен материјал во јавна сопственост. Исто така проектот помага за самоучењето на учениците и наставниците низ средните училишта и универзитети. Проектот е достапен на 121 јазик, меѓу кои и македонски.

Викиизвор е повеќејазичен проект чија главна задача е да прибира и обајвува текстови кои се во јавна сопственост. Проектот не е само еден вид база за собирање текстови од книги, закони и друг вид на текст, туку и служи како платформа за преведување од други јазици. Проектот е започнат во ноември 2003 година и денес има 67 јазични изданија, меѓу кои и на македонски.

Викивидови е отворен проект кој овозможува централна и опширна база за таксономија. Проектот опфаќа живи и фосилни примероци на животни, растенија, габи, бактерии, вируси и други форми на живот. Проектот е започнат на 14 септември 2004 година, опфаќа 87 јазика, меѓу кои и македонски.

Викивести e проект кој започнал во декември 2004 година и главната цел на проектот е да објавува вести и настани од различни области и земји. Корисниците пишуваат вести и ги објавуваат на проектот. Сите вести мора да се напишани со нетрана гледна точка. Вестите што се објавуваат се со лиценца Creative Commons Attribution 2.5, а не со лиценца Creative Commons Attribution-Share Alike 3.0. Викивести е достапна на 29 јазика, а македонската верзија е во почетна фаза.

Викиуниверзитет е проект кој е посветен на материјалите за учење и заедниците за учење. Проектот е започнат на 15 август 2006. Иако името се однесува за универзитети, сепак проектот е отворен за сите ученици и наставници кои може да користат материјали за изучување. Начините со кои може да се олесни учењето сè уште се истражува, но сепак се фокусира на „учење преку експерименти“ и „учење преку изведување“. Проектот е достапен на 16 јазика.

Википатување е проект чија главна цел е да создаде светски најголем достапен и слободен водич за патување. Проектот бил започнат во јануари 2003 година. Содржините се напишани од волонтери кои се мотивирани од една иста желба – патување. Проектот е достапен на 18 јазика.

 

Заедничка Ризница е повеќејазичен проект бил започнат во септември 2004 година. Целта на проектот е да биде централно место за подигање и чување на фотографии, дијаграми, карти, видео записи, анимации, аудио записи, звуци, говорен снимен текст и друг вид на слободна содржина. Овие податотеки се користат низ проектите на Викимедија.

Википодатоци е проект започнал во октомрви 2012 година. Главната цел на проектот е да создаде слободна база на знаење за светот кој може да се прочита и уреди од луѓето и ботовите. Проектот овозможува податоци за сите јазични изданија за сите проекти на Викимедија и овозможува централен пристап до податоците, функција слична на таа со Заедничата ризница. Проектот е достапен на повеќе јазици, меѓу кои и македонски.

МедијаВики е заедница за слободни ресурси која ги одржува проектите на Викимедија. Платформата на МедијаВики се користи од сите проекти на Викимедија, но и на други надворешни мрежни места. На овј проект се вршат прилагодувања, надоградувања и поправки на програмата.

Мета е проект кој е централно место за координациски и организациски задачи, разговори, планирања и решенија кои ги засегаат различните проекти на Викимедија. Проектот се користи за различни цели, од документирање на вики-филозофијата па до предлози за грантови за ограноците и корисничките групи. На проектот се поставуваат „Барања за нови јазици“, јавен центар за стјуардските активности и разговоори за донации. Проектот е повеќејазичен.

Инкубатор е проект или централно место каде се развиваат нови јазични проекти на Викимедија. Тоа е местото каде се создаваат нови верзии пред да се пуштат во јавноста. Првично се именуваат како „вики-тест“, а понатака се доделува јазичниот код на проектот. Кодовите ИСО 639.

Wikimedia Cloud Services (WMCS) е флексибилен компјутерски екосистем кој е развиен врз база OpenStack, GridEngine и Kubernetes. Проектот ги зацврстува техничките придонеси на Викимедииниот софтвер. Производите и ресурсите се достапни за сите кои се дел од Викимедија. Подршката и администрацијара се овозможени од тимот на Фондацијата.

 

Потпишан договор за соработка со ИНИ

by

Соработката со Институт за национална историја официјално започнува со потпишаниот договор меѓу ГЛАМ Македонија и ИНИ. Со оваа соработка очекуваме на Википедија на македонски јазик да се создадат нови статии поврзани со историјата на мекдонскиот народ, како и да се подобрат постоечките, со текст, цитати и референци од книги што македонската наука ги одобрува.

Договорот е дел од програмата ГЛАМ на Здружението, односно спаѓа во доменот на соработка со  галерии, библиотеки, архиви, музеи и сродните институции.

ВИКИ КЛУБ ОХРИД продолжува со своите активности

by

Членовите на Вики Клубот во Охрид продолжуваат со работа и заедничките средби и покрај техничките проблеми (проблеми со интернет) во просториите каде се среќаваат. Со цел да се надминат проблемите со интернетот, ГЛАМ Македонија им обезбеди картичка со 5 гига бајти месечен интернет. Се надеваме дека продуктивноста ќе се зголеми.

(На фотографиите дел од работната атмосфера)

ГЛАМ и партнерства

by

Програмата вклучува проекти засновани врз соработка со јавни институции со цел да се идентификуваат нови форми на знаење, да се ослободат содржините заштитени со авторски права и да се обезбеди подобар пристап до бесплатно знаење. Оваа програма е поделена на три потпрограми: ГЛАМ, Партнерства и Отворени владини податоци.

 

  • ГЛАМ

Целта на проектот е да се воспостави активна соработка со ГЛАМ институции во Македонија, преку испраќање на Википедијанци во одредена институција. Ова овозможува едукација на вработените во ГЛАМ за проектите на Викимедија; едукација на вработените во ГЛАМ да додаваат референци во статии, и создавање нови статии или подобрување на постоечките бидејќи вработените во ГЛАМ секторот се високообразовани професионалци. Воедно, се овозможува овие институции да бидат поотворени за јавноста, да ја разберат потребата од дигитализација, како и потребата од споделување на знаењето, документите, историските фотографии и материјали со пошироката јавност.

Оваа потпрограма ги вклучува следните проекти:

    • Матичен Википедијанец,
    • Музеи посети, и слично

 

  • Партнерства 

Оваа потпрограма подразбира соработка со повеќе организации и институции, со што се отвора можност за партнерства кои можат да го прошират опсегот и ефективноста на програмата. Преку соработката со институции и користење на нивните ресурси, програмата може да ги збогати статиите на Википедија и други проекти на Викимедија. Содржината создадена или подобрена преку оваа соработка може да го подобри разбирањето и ценењето на културните и историските теми кај читателите. Соработката на програмата со институциите може да ги поддржи нивните сопствени цели и мисии, како што се промовирање на културното наследство, зголемување на пристапот на јавноста до информации и поттикнување на образовниот терен. Со документирање и зачувување на експонати и објекти преку фотосесии, програмата придонесува за зачувување на културното наследство. Ставањето на овие ресурси достапни на Заедничката Ризница обезбедува нивна пристапност и долгорочно дигитално зачувување. Соработката со други организации овозможува размена на експертиза и знаење. Програмата може да учи од искуството на партнерските институции и обратно, што доведува до меѓусебно учење и подобрување.

Оваа потпрограма ги вклучува следните проекти:

    • QRpedia,
    • Изложби,
    • Проекти со одредени институции,
    • МакСпорт.

 

  • Отворени владини податоци

Проектот Отворени владини податоци е иницијатива која се фокусира на соработка со институции за добивање структурирани податоци за поставување на Википодатоци. Со промовирање на отворен пристап до владините податоци, проектот придонесува за транспарентност, отчетност и бесплатно ширење на информациите. Фокусот на проектот на отворените владини податоци се усогласува со принципите на отворено споделување знаење, охрабрувајќи ги институциите да ги направат своите податоци слободно достапни на јавноста. Тесната соработка со институциите му овозможува на проектот да пристапи до широк опсег на извори на податоци и да го прошири опсегот на информации достапни на Википодатоци. Целта на проектот за поставување структурирани податоци на Википодатоци ја подобрува комплетноста и точноста на информациите на платформата. Соработката со угледни институции може да помогне да се обезбеди квалитетот и веродостојноста на податоците, зголемувајќи го нивниот кредибилитет на Википодатоци.

Со тоа што владините податоци се отворени и достапни на Википодатоци, проектот придонесува за промовирање на транспарентноста во управувањето и јавното одлучување. Со конвертирање на владините податоци во структурирани формати на Википодатоци, проектот ги прави информациите поупотребливи и достапни за различни апликации. Со текот на времето, напорите на проектот во соработка со институциите и поставувањето податоци придонесуваат за градење вредно складиште на владини информации на Википодатоци. Пристапот до отворени владини податоци им дава моќ на граѓаните да бидат подобро информирани и ангажирани во јавните работи, поттикнувајќи партиципативна демократска култура.

Образование и наука

by

Програмата „Образование и наука“ има за цел да ја одржува и да ја прошири соработката со образовните и научните институции, така што ќе ја промовира Википедија како образовен ресурс, со цел да ги вклучи студентите и академскиот кадар во движењето Викимедија.

Ова програма е поделена на две потпрограми: Образование и Наука.

 

  • Образование

 

Образовната програма вклучува активности поврзани со образованието на малолетните ученици (основно и средно училиште) и наставници, што значи обука и подучување на учениците како да ја уредуваат Википедија, да користат Commons и да придонесуваат за движењето Википедија, како и обука на наставниците како да ги користат Викимедија проектите како наставни алатки. Учениците најмногу се образуваат во Вики клубовите во повеќе училишта во неколку градови во Македонија. Секој клуб има назначен координатор Потпрограмата „Образование“ ги вклучува следните проекти:

    • Конференции за наставници – четири конференции за наставници во текот на годината, со учество на најмалку 65 наставници вкупно, кои ќе бидат обучени, теоретски и практично, за користење на Википедија во училницата, како и за уредување и подобрување на Википедија;
    • Вики клубови – едукација на студенти за работа на Википедија, кои натаму би можеле да продолжат да ја уредуваат Википедија;
    • Натпревари за уредување за ученици, студенти и возрасни лица;
    • Вики камп – тридневен камп за малолетни ученици и членови на Вики клубови. Се организира еден Вики камп за 30 до 40 активни членови на Вики клубовите и нови учесници, плус 12 возрасни: волонтери, наставници и Википедијанци;
    • Менторства на професори и студенти – ангажирање на ученици од средните училишта и на студенти од универзитетите за да научат како да ја уредуваат Википедија и да придонесат за платформата;
    • Работилници за Википодатоци – се организираат со цел за проширување на платформата ориентирана кон податоци, како што е Википодатоци;
  • Наука

Научната потпрограма е насочена кон создавање на отворени образовни ресурси и создавање дигитални библиотеки, кои ќе бидат достапни за употреба во образованието преку проектите на Викимедија. Потпрограмата „Наука“ ги вклучува следните проекти:

    • Викиексперименти – соработка со академски граѓани и акредитирани поединци во институтите, факултетите и универзитетите за да се избере широк спектар на научни експерименти од различни области на природните науки;
    • Википредавања – иновативна иницијатива за подобрување на едукативната содржина на Википедија. Снимајќи видео-предавања одржани од експерти во нивните соодветни области, Википредавањата имаат за цел да обезбедат сеопфатни објаснувања за решавање на одредени прашања и поврзани теми.

Награди за членовите на ВИКИ клубовите

by

Првите награди за оваа година ќе бидат доделени за активност од 1 јануари до 28 февруари 2018 година, за најдобра статија, најголем број на придонеси и други изненадувања.
Право на учество имаат сите членови на Вики Клубовите.

Вклучете се и освојте една од наградите.

5 години музејска едукација

by

На 30 јануари 2018 година во Музеј на македонската борба Скопје се одржа пригодна прослава по повод пет години постоење и работа на музејската едукација. На настанот со презентација беа претставени проектите на кои работи Музејот, а кои спаѓаат во образовната програма на, меѓу другите, беше претставен и Вики Клубот кој во просториите на Музејот на македонската борба работи секоја среда од 15 часот.

На настанот присуствуваа и членови на ГЛАМ Македонија, а претседателката Снежана Штрковска зеде збор во претставувањето на работата на Вики Клубот.

Потребата од дигитализација во 21 век

by

На 18 јануари 2018 година, во ЈУ Градската библиотека „Браќа Миладиновци“ во Скопје се одржa отворена панел дискусија на тема „Потребата од дигитализација во 21 век“.

На настанот говорea:
*Даниела Митевска, историчар едукатор во Музеј на македонската борба Скопје, –
*Јасмина Најдовска, советник за средување архивска граѓа, нов период во Државен архив на Република Македонија,
*Гордана Јовиќ Стојковска, матичен Википедијанец и
*Гордана Андреева, програмски раководител на Матична библиотека „Браќа Миладиновци“.

Настанот е во организација на Здружението за умножување на слободни содржини ГЛАМ Македонија од Скопје и Градската библиотека „Браќа Миладиновци“ од Скопје, а по повод  роденденот на семрежната енциклопедија Википедија.